
Terapia EMDR to metoda psychoterapii stosowana przede wszystkim w pracy z traumą, PTSD oraz następstwami trudnych i obciążających doświadczeń.
Pomaga w przetwarzaniu wspomnień, które mimo upływu czasu nadal wywołują silne emocje, napięcie, lęk lub reakcje płynące z ciała.
W Centrum Psychologii i Psychoterapii RAZEM w Białymstoku prowadzimy terapię EMDR dla osób dorosłych i młodzieży.
Czym jest terapia EMDR?
EMDR (Eye Movement Desensitization and Reprocessing) to metoda psychoterapii opracowana z myślą o przetwarzaniu trudnych i traumatycznych doświadczeń, które mimo upływu czasu nadal wpływają na emocje, myśli, zachowanie lub reakcje organizmu.
W EMDR zakłada się, że niektóre doświadczenia mogą pozostać zapisane w pamięci w sposób, który sprawia, że ich obrazy, emocje, przekonania i odczucia z ciała są ponownie uruchamiane przez sytuacje przypominające pierwotne wydarzenie.
Jak działa terapia EMDR?
Podczas terapii EMDR pacjent, przy wsparciu terapeuty, pracuje z wybranym wspomnieniem lub doświadczeniem oraz związanymi z nim emocjami, myślami, przekonaniami i odczuciami z ciała. Jednocześnie stosowana jest bilateralna stymulacja (BLS), czyli naprzemienna stymulacja prawej i lewej strony ciała.
Najczęściej wykorzystywaną formą bilateralnej stymulacji są ruchy gałek ocznych, podczas których pacjent podąża wzrokiem za ruchem wykonywanym przez terapeutę. W EMDR mogą być również stosowane inne formy naprzemiennej stymulacji, na przykład bodźce dotykowe lub dźwiękowe.
W jakich problemach może pomóc terapia EMDR?
EMDR jest metodą o szczególnie dobrze udokumentowanym zastosowaniu w terapii zespołu stresu pourazowego (PTSD) oraz objawów związanych z doświadczeniem traumy. Może być stosowana zarówno po pojedynczym wydarzeniu traumatycznym, jak i w pracy z następstwami powtarzających się lub długotrwałych trudnych doświadczeń.
Czy terapia EMDR jest skuteczna?
EMDR jest metodą psychoterapii o udokumentowanym zastosowaniu przede wszystkim w leczeniu zespołu stresu pourazowego (PTSD). Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) wymienia EMDR wśród interwencji psychologicznych rekomendowanych w pracy z osobami dorosłymi z PTSD. Metoda znajduje się również w innych międzynarodowych wytycznych dotyczących leczenia PTSD.
Skuteczność terapii oraz jej przebieg zależą jednak od rodzaju trudności, historii pacjenta i wielu indywidualnych czynników. Dlatego decyzję o zastosowaniu EMDR poprzedzamy konsultacją i oceną, czy ta forma pracy jest odpowiednia w konkretnej sytuacji.
Terapia EMDR może być rozważana między innymi w przypadku:
- traumatycznych wydarzeń i ich następstw,
- zespołu stresu pourazowego (PTSD),
- wypadków komunikacyjnych i innych zdarzeń zagrażających życiu lub zdrowiu,
- doświadczenia przemocy fizycznej, psychicznej lub seksualnej,
- nagłej straty lub innych szczególnie obciążających wydarzeń,
- natrętnych wspomnień, obrazów i koszmarów związanych z trudnym doświadczeniem,
- silnego lęku i napięcia pojawiającego się w reakcji na sytuacje przypominające wcześniejsze wydarzenie,
- unikania miejsc, osób lub sytuacji kojarzących się z traumatycznym doświadczeniem.
EMDR bywa wykorzystywana również w pracy z innymi trudnościami, jeżeli są one związane z obciążającymi doświadczeniami z przeszłości. Decyzja o zastosowaniu EMDR jest podejmowana indywidualnie po rozpoznaniu problemu, z którym zgłasza się pacjent, oraz ocenie jego aktualnego funkcjonowania i gotowości do pracy tą metodą
EMDR w terapii traumy i PTSD
Po doświadczeniu traumatycznego wydarzenia reakcje organizmu nie zawsze ustępują wraz z upływem czasu. U części osób mogą pojawiać się natrętne wspomnienia, koszmary, silne napięcie, nadmierna czujność, unikanie sytuacji przypominających o wydarzeniu lub poczucie, jakby przeszłe doświadczenie nadal było obecne.
W terapii EMDR praca koncentruje się nie tylko na samym wspomnieniu wydarzenia, ale również na związanych z nim emocjach, przekonaniach o sobie oraz reakcjach płynących z ciała. Celem jest takie przetworzenie doświadczenia, aby wspomnienie mogło pozostać częścią historii pacjenta, ale nie wywoływało już dotychczasowego poziomu cierpienia i pobudzenia.
Jak wygląda terapia EMDR krok po kroku?
Terapia EMDR przebiega według ustrukturyzowanego protokołu obejmującego osiem faz. Nie oznacza to jednak, że każdej fazie odpowiada jedna sesja. Tempo pracy jest dostosowywane do indywidualnej sytuacji pacjenta, a przygotowanie do przetwarzania trudnych doświadczeń może wymagać więcej czasu.
Terapia nie rozpoczyna się od natychmiastowego przywoływania najbardziej traumatycznych wspomnień. Pierwsze spotkania służą poznaniu problemu, historii pacjenta, określeniu celów terapii oraz ocenie gotowości do pracy metodą EMDR.
1. Poznanie historii i planowanie terapii
Terapeuta poznaje aktualne trudności pacjenta, istotne doświadczenia z przeszłości oraz sytuacje, które obecnie wywołują niepożądane reakcje. Wspólnie określane są obszary, nad którymi warto pracować, oraz cele terapii.
2. Przygotowanie do terapii EMDR
Przed rozpoczęciem przetwarzania terapeuta wyjaśnia, jak przebiega EMDR i czego pacjent może spodziewać się podczas sesji. Ważnym elementem jest również przygotowanie sposobów radzenia sobie z silnymi emocjami i napięciem, które mogą pojawić się w trakcie pracy.
3. Wybór wspomnienia i jego ocena
Pacjent wraz z terapeutą wybiera konkretne wspomnienie lub doświadczenie będące przedmiotem pracy. Określane są związane z nim obraz, emocje, negatywne przekonanie o sobie oraz odczucia z ciała. Pacjent ocenia również aktualny poziom dyskomfortu związanego ze wspomnieniem.
4. Przetwarzanie z wykorzystaniem BLS
Podczas przetwarzania pacjent koncentruje się na wybranych elementach doświadczenia, a terapeuta stosuje bilateralną stymulację, najczęściej w postaci ruchów gałek ocznych. Pomiędzy seriami stymulacji terapeuta pyta o pojawiające się obrazy, myśli, emocje lub odczucia z ciała i na ich podstawie prowadzi dalszą pracę.
5. Wzmacnianie pozytywnego przekonania
Kiedy poziom dyskomfortu związanego ze wspomnieniem ulega zmniejszeniu, praca obejmuje wzmacnianie bardziej adaptacyjnego, pozytywnego przekonania o sobie, związanego z przetwarzanym doświadczeniem.
6. Skanowanie ciała
Pacjent zwraca uwagę na reakcje pojawiające się w ciele podczas myślenia o przepracowanym wydarzeniu. Pozwala to sprawdzić, czy ze wspomnieniem nadal wiąże się istotne napięcie lub dyskomfort fizyczny.
7. Zakończenie sesji
Każda sesja jest odpowiednio kończona niezależnie od tego, czy przetwarzanie danego wspomnienia zostało zakończone. Terapeuta pomaga pacjentowi wrócić do równowagi i omawia, czego można spodziewać się pomiędzy spotkaniami.
8. Ponowna ocena
Na początku kolejnego spotkania terapeuta wraz z pacjentem sprawdza, jak zmieniły się reakcje związane z wcześniej przetwarzanym doświadczeniem. Na tej podstawie podejmowana jest decyzja o kontynuowaniu pracy z tym samym wspomnieniem lub przejściu do kolejnego obszaru.
Czy podczas EMDR trzeba opowiadać o traumie?
Nie. Terapia EMDR nie wymaga wielokrotnego ani szczegółowego opowiadania całego traumatycznego wydarzenia. Pacjent przekazuje terapeucie informacje potrzebne do zrozumienia problemu, zaplanowania terapii i bezpiecznego prowadzenia procesu, ale nie musi szczegółowo relacjonować każdego elementu trudnego doświadczenia.
Podczas przetwarzania uwaga może koncentrować się na obrazie lub fragmencie wspomnienia, związanych z nim emocjach, przekonaniach oraz odczuciach z ciała. To pacjent decyduje, ile treści chce przekazać terapeucie, a praca odbywa się w tempie dostosowanym do jego możliwości.
Czy EMDR to hipnoza?
Nie. EMDR nie jest hipnozą. Podczas sesji pacjent pozostaje świadomy, zachowuje kontakt z terapeutą i ma kontrolę nad przebiegiem spotkania. Może w każdej chwili powiedzieć o swoich odczuciach, zadać pytanie lub poprosić o przerwanie bilateralnej stymulacji.
Ruchy gałek ocznych stosowane w EMDR są jedną z form bilateralnej stymulacji i nie służą do wprowadzania pacjenta w trans. Pacjent jednocześnie pozostaje świadomy tego, że znajduje się w gabinecie i pracuje nad doświadczeniem należącym do przeszłości.
Czy podczas terapii EMDR trzeba zamykać oczy?
Nie. Podczas terapii EMDR nie ma konieczności zamykania oczu. W przypadku stymulacji wzrokowej pacjent obserwuje ruch wykonywany przez terapeutę, poruszając oczami w określony sposób. W zależności od potrzeb mogą być wykorzystywane również inne formy bilateralnej stymulacji, na przykład naprzemienne bodźce dotykowe lub dźwiękowe.
Terapia EMDR w Białymstoku w Centrum RAZEM
Terapię EMDR prowadzimy stacjonarnie w Centrum Psychologii i Psychoterapii RAZEM w Białymstoku przy ul. Zagumiennej 10C. Pracę metodą EMDR poprzedzamy konsultacją, która pozwala poznać aktualne trudności pacjenta, jego potrzeby oraz ocenić, czy EMDR będzie odpowiednią formą pracy w danej sytuacji.
Sesje odbywają się stacjonarnie w naszych gabinetach w Białymstoku. Przebieg terapii oraz tempo pracy są ustalane indywidualnie, z uwzględnieniem rodzaju doświadczeń, aktualnego funkcjonowania i gotowości pacjenta do pracy z trudnymi wspomnieniami.
Kto prowadzi terapię EMDR w Białymstoku?
Terapię EMDR w Centrum Psychologii i Psychoterapii RAZEM w Białymstoku prowadzą Katarzyna Jakubczyk-Zimny oraz Łukasz Jakubczyk. Oboje są psychologami i psychoterapeutami oraz ukończyli szkolenie I stopnia EMDR.

Katarzyna Jakubczyk-Zimny
Psycholog, psychoterapeutka integracyjna
Pracuje z młodzieżą i osobami dorosłymi. W pracy terapeutycznej najbliższe jest jej myślenie psychodynamiczne i psychoanalityczne, które jako psychoterapeutka integracyjna łączy również z elementami innych podejść.
Ukończyła szkolenie I stopnia EMDR w ePsyche i jest członkiem Polskiego Towarzystwa Terapii EMDR. Metodę EMDR wykorzystuje w pracy z traumą, PTSD oraz trudnymi i obciążającymi doświadczeniami, które mimo upływu czasu nadal wpływają na emocje, reakcje i codzienne funkcjonowanie.

Łukasz Jakubczyk
Psycholog, psychoterapeuta
Pracuje z osobami dorosłymi. W pracy terapeutycznej korzysta przede wszystkim z podejścia psychodynamicznego, koncentrując się na rozumieniu aktualnych trudności pacjenta w kontekście jego doświadczeń, relacji i sposobów przeżywania.
Ukończył szkolenie I stopnia EMDR w ePsyche i jest członkiem Polskiego Towarzystwa Terapii EMDR. Metodę EMDR wykorzystuje w pracy z traumą, PTSD oraz następstwami trudnych i obciążających doświadczeń.
Ile trwa terapia EMDR i ile sesji jest potrzebnych?
Nie ma jednej określonej liczby sesji EMDR potrzebnej każdemu pacjentowi. Czas terapii zależy między innymi od rodzaju trudności, historii doświadczeń, liczby wspomnień wymagających pracy, aktualnego funkcjonowania oraz indywidualnego tempa przetwarzania.
W przypadku pojedynczego wydarzenia traumatycznego praca może być krótsza niż w sytuacji, gdy trudności są związane z wieloma doświadczeniami lub długotrwałą traumą. Nie każda sesja EMDR jest również sesją przetwarzania. Część spotkań może służyć zebraniu wywiadu, przygotowaniu do pracy, stabilizacji oraz ocenie efektów wcześniejszych sesji.
Podczas pierwszych spotkań terapeuta wspólnie z pacjentem określa cele terapii i plan pracy. Na tej podstawie można lepiej ocenić, jaki zakres terapii będzie potrzebny, jednak nie zawsze możliwe jest wcześniejsze określenie dokładnej liczby sesji.
Jak długo trwa sesja EMDR?
Standardowa sesja terapii EMDR w Centrum Psychologii i Psychoterapii RAZEM trwa 50 minut. W tym czasie terapeuta prowadzi pracę zgodnie z aktualnym etapem terapii. Spotkanie może obejmować przygotowanie do przetwarzania, pracę z wybranym doświadczeniem z wykorzystaniem bilateralnej stymulacji (BLS), a także odpowiednie zakończenie i podsumowanie sesji.
Proces przetwarzania nie musi zakończyć się podczas jednego spotkania. Jeśli praca nad danym wspomnieniem wymaga kontynuacji, terapeuta odpowiednio kończy sesję, a proces może być kontynuowany podczas kolejnego spotkania.
Czy EMDR można łączyć z psychoterapią?
Tak. EMDR może być samodzielną formą terapii skoncentrowanej na określonym problemie lub stanowić element szerszego procesu psychoterapii. Sposób wykorzystania EMDR zależy od trudności pacjenta, celów terapii oraz przyjętego planu pracy.
W przypadku osób pozostających już w psychoterapii decyzja o włączeniu EMDR wymaga uwzględnienia dotychczasowego procesu terapeutycznego. Jeżeli terapia EMDR miałaby być prowadzona przez innego specjalistę niż psychoterapia, warto omówić sposób prowadzenia obu form pracy, aby były ze sobą odpowiednio skoordynowane.
Najczęściej zadawane pytania o terapię EMDR
Czy EMDR jest bezpieczne?
EMDR jest ustrukturyzowaną metodą psychoterapii, jednak praca z trudnymi wspomnieniami może wiązać się z pojawieniem się silnych emocji, napięcia lub innych reakcji. Dlatego przed rozpoczęciem przetwarzania terapeuta poznaje sytuację pacjenta, ocenia jego gotowość do pracy oraz przygotowuje go do przebiegu terapii. Tempo pracy jest dostosowywane indywidualnie.
Czy podczas EMDR można przerwać przetwarzanie?
Tak. Pacjent zachowuje kontrolę nad przebiegiem spotkania i może w każdej chwili poprosić o zatrzymanie bilateralnej stymulacji lub przerwę. Terapeuta monitoruje reakcje pacjenta i dostosowuje tempo pracy do jego aktualnych możliwości.
Czy EMDR usuwa wspomnienia?
Nie. Celem EMDR nie jest usunięcie ani zapomnienie trudnego doświadczenia. Wspomnienie pozostaje częścią historii pacjenta, natomiast jego przetworzenie może sprawić, że będzie wywoływało mniejsze nasilenie emocji, napięcia i reakcji fizjologicznych.
Czy EMDR jest tylko dla osób z PTSD?
Nie. EMDR jest szczególnie dobrze udokumentowaną metodą terapii PTSD, ale może być wykorzystywana również w pracy z następstwami innych trudnych i obciążających doświadczeń. O tym, czy EMDR będzie odpowiednią metodą w konkretnej sytuacji, decyduje się po konsultacji i rozpoznaniu problemu pacjenta.
Źródła i rekomendacje dotyczące terapii EMDR
Informacje dotyczące zastosowania terapii EMDR w leczeniu PTSD opieramy między innymi na aktualnych rekomendacjach Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) oraz standardach organizacji zajmujących się terapią EMDR.
- Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) – informacje o PTSD i jego leczeniu
- Polskie Towarzystwo Terapii EMDR – To oficjalna polska organizacja, której działalność odwołuje się do standardów zawodowych i szkoleniowych EMDR Europe.
Umów konsultację EMDR w Białymstoku
Jeśli doświadczenie trudnego lub traumatycznego wydarzenia nadal wpływa na codzienne funkcjonowanie, konsultacja może pomóc ocenić, czy terapia EMDR będzie odpowiednią formą pracy. W Centrum Psychologii i Psychoterapii RAZEM terapię EMDR prowadzą Katarzyna Jakubczyk-Zimny oraz Łukasz Jakubczyk.
